ERGÛN DEVÂDÂR EN-NÂSIRÎ

Haleb vâlisi ve Hanefî fıkıh âlimi. İsmi Ergûn’dur. Sultan Mensûr’un satin aldığı esîrlerden olup, oğlu Nasır Muhammed ile beraber terbiye edildi. Sultan ona ilim öğretip, büyük bir âlim olarak yetiştirdi. Doğum târihi belli değildir. Hanefî mezhebinde büyük bir âlimdir. Kitaplarla çok meşgûl olurdu. Kerek şehrine gidinceye kadar sultânın hizmetinden ayrılmadı. 712 (m. 1312) senesinden itibâren … Devamını oku

ABDÜRRAHÎM BİN EMÎR MERZİFONÎ

Sultan İkinci Murâd Hân zamanında yaşamış Osmanlı âlim ve velîlerinden. Doğum târihi kaynak eserlerde bildirilmiyen bu zâtın adı, Abdürrahîm bin Emîr Azîz Merzifonîdir. Babası Sarı Dânışmend adıyla tanınan Emîr Azîz Efendi’dir. Nizâmüddîn lakabı verilip, Rûmî ve Merzifonî nisbet edildi. Amasya civarında bulunan Merzifon’da doğdu. Babasından ve memleketindeki diğer âlimlerden tahsilini tamamladıktan sonra, Mısır diyârına gitti. … Devamını oku

ABDÜLHÂDÎ BEDEVÂNÎ

İmâm-ı Rabbânî Ahmed-i Fârûkî Serhendî hazretlerinin yetiştirdiği evliyânın büyüklerinden. Abdülhâdi, Hazreti Ömer’in soyundan olup Bedâyunludur. Önceleri, Kutb-ül-muhakkikin Hâce Muhammed Bâkî-billah’ın talebesi idi. Bâkî-billah, onun terbiyesini, en büyük talebesi ikinci bin yılın müceddidi, İmâm-ı Rabbânî hazretlerine havale edip, Serhend’e gönderdi. Abdülhâdi, yeni hocasının hizmetine sıkı sarılarak, onun mübârek nazarlarından ve teveccühlerinden nasiplendi. Öyle ki, evliyâlığın başlangıcında … Devamını oku

ABDURRAHMÂN BA’LÎ

Fıkıh âlimi. İsmi, Abdürrahmân bin Abdullah bin Ahmed bin Muhammed Hanbelî’dir. 1110 (m. 1698) senesinde doğdu. 1192 (m. 1778) senesinde Haleb’de vefât etti. Abdürrahmân Ba’lî, yedi yaşına gelince, kısa bir müddet içerisinde babasından Kur’ân-ı kerîmi öğrendi ve ezberledi. 1120 (m. 1708) senesinden i’tibâren ilim ile meşgûl olmaya başladı. Şeyh Avvâd Hanbelî’den fıkıh ve nahiv ilimlerini … Devamını oku

ABDULLAH BİN GÂNİM

Hadîs âlimi. İsmi, Abdullah bin Gânim Derrâcî’dir. Cezayir’in Kasentiniyye şehrinde doğdu. Doğum târihi bilinmemektedir. Aslen Derrâcoğulları kabîlesindendir. 1296 (m. 1879) senesinde vefât etti. Nerede vefât ettiği kaynaklarda bildirilmemektedir. Doğduğu yerde ilim öğrenmeye başladı. Memleketinden ilim öğrenmek için ayrılarak Tunus’a gitti. Tunus’ta Sahîh-i Buhârî’yi okumaya başladı. Buhârî’yi rivâyet ve dirayet bakımından okudu. Buhârî’nin hatim meclisinde Tunus … Devamını oku

EMÎR KÜLÂN VÂŞÎ

Buhârâ’da yetişen evliyânın büyüklerinden. İsmi, Emîr Külân Vâşî olup, Buhârâ yakınlarında bulunan Vâş köyünde doğduğu için Vâşî diye nisbet edilmiştir ve böyle tanınmıştır. Seyyid Emîr Külâl’in ( radıyallahü anh ) en yüksek talebelerindendir. Sekizinci asrın ikinci yarısında vefât etti. Alâüddîn-i Attâr ( radıyallahü anh ) anlatır: “Ben onaltı yaşlarında iken, Emîr Külân Vâşî’ye yetiştim. Gizli, … Devamını oku

ABDÜLMU’TÎ EFENDİ

Mekke-i mükerreme evliyâsının meşhûrlarından. Aslen Kuzey Afrika memleketlerinden birinde doğdu. Gençliğinde ilim öğrenip, Mâlikî mezhebi fıkıh bilgilerinde âlim oldu. Zamanın büyüklerinden Zeynüddîn Hafi hazretleriyle tanışıp, onun talebeleri arasına katıldı. Yanında kalıp, yıllarca hizmet eyledi. Maddî ve ma’nevî, zâhirî ve bâtınî ilimleri tahsil etti. Nefsi, dünyâ sevgisinden kurtulup, Allahü teâlânın emrine mu’tî, itaat eder hâle geldi, … Devamını oku

ABDULLAH NİYÂZİ EFENDİ

Kanunî Sultan Süleymân zamanında yaşamış Osmanlı âlim ve şâirlerinden. İsmi, Abdullah bin Şeyh İbrâhim Şibesterî’dir. Aslen İran’dandır. Şâir olup, şiirlerinde Niyâzî mahlasını (takma adını) kullanırdı. Abdullah Niyâzî Efendi’nin doğumu ve yetişmesi hakkında kaynaklar bilgi vermemektedir. 936 (m. 1530) senesinde vefât etti. Şakâyik tercümesinde, vefâtı Sultan Selim Hân’ın saltanatının ilk yılları olarak bildirilmektedir. Hâlbuki Rodos Adası, … Devamını oku

ABDÜLEHAD NÛRÎ

İstanbul’da yetişen evliyânın büyüklerinden. İsmi, Abdülehad Nûri bin “Muslihuddîn Safâî bin İsmâil bin Ebü’l-Berekât’tır. Künyesi Ebü’l-Mekârim’dir. 1002 (m. 1593) senesinde Sivas’ta doğdu. 1061 (m. 1651) senesi Safer ayının ilk Cum’a günü, ikindi vaktine yakın vefât etti. Ertesi gün öğle namazından sonra, Azîz-zâde Şeyh Abdülbâkî tarafından cenâze namazı kıldırıldı. Sonra Eyüb nişancasındaki dergâhına defnedildi. Sevenlerinden Yûsuf … Devamını oku

ABDULLAH-I KAŞGÂRÎ

İstanbul’da yetişen büyük velîlerden. 1100 (m. 1688) senesinde Kaşgar’da doğdu. 1174 (m. 1760) senesi Safer ayının yedinci gününde İstanbul’da Eyüp’deki dergâhında vefât etti. Ders verdiği ve imamlık yaptığı câminin yanına defnedildi. Sonra üzerine bir türbe yaptırıldı. Abdullah-ı Kaşgârî, İstanbul’a gelince Eyyûb’a yerleşti. Balî-zâde Abdülbâkî Efendi’nin yaptırdığı dergâhta talebe yetiştirip, insanlara doğru yolu göstermeye çalıştı. Buradan, … Devamını oku

ABDULLAH AHISKAVÎ

Osmanlı âlimlerinden. İsmi Abdullah, nisbesi Ahıskavî, lakabı Ziyâüddîn ve künyesi Ebû Abdullah’dır. 1146 (m. 1733) senesinde Ahıska şehrinin özgür nahiyesine bağlı Urpala köyünde dünyâya geldi. (Ahıska şimdi Gürcistan’da olup, o zamanlar Osmanlı memleketi idi.) 1228 (m. 1813) senesinde Üsküdar’da vefât etti. Karacaahmed mezârlığının Söğütlüçeşme tarafında medfûndur. Çocukluğunda, âlim bir zât olan babasıyla birlikte Şam’a giderek, … Devamını oku

ABDULLAH FÂKİHÎ (Abdullah bin Ahmed)

Şâfiî mezhebi fıkıh âlimlerinden. İsmi, Abdullah bin Ahmed bin Ali el-Fâkihî olup, lakabı Cemâleddîn’dir. Nisbeti Mekkî’dir. Aynı zamanda, zamanının büyük nahiv âlimlerindendi. 899 (m. 1430) senesinde Mekke’de doğdu. 972 (m. 1564) senesinde yine Mekke’de vefât etti. Abdullah Fâkihî’nin hayâtı hakkında kaynaklar fazla bilgi vermemektedir. Zamanının âlimlerinden dînî ve Arabî dil bilgilerini öğrendi. Bilhassa nahiv ilminde … Devamını oku